VAB w Szwecji — co zrobić, gdy dziecko zachoruje?
Gdy dziecko zachoruje, najpierw informujesz pracodawcę o nieobecności, a następnie składasz wniosek o świadczenie w Försäkringskassan. Wyjaśniamy różnicę między VAB a chorobowym pracownika.
Dziecko nie choruje według grafiku. Rano może pojawić się gorączka, telefon z przedszkola albo konieczność wizyty u lekarza. W takiej chwili pracownik powinien wiedzieć, kogo poinformować, jak oznaczyć nieobecność i gdzie wystąpić o świadczenie.
VAB to potoczna nazwa nieobecności związanej z vård av barn — opieką nad dzieckiem. Świadczenie wypłacane w związku z VAB nazywa się tillfällig föräldrapenning i jest obsługiwane przez Försäkringskassan.
VAB to nie jest sjuklön
Sjuklön dotyczy sytuacji, w której to pracownik jest chory lub doznał urazu ograniczającego możliwość pracy. VAB może mieć zastosowanie wtedy, gdy pracownik rezygnuje z pracy, aby opiekować się chorym, zakażonym albo poszkodowanym dzieckiem lub uczestniczyć w określonych wizytach i działaniach związanych ze zdrowiem dziecka.
Pracodawca nie wypłaca VAB jako własnego chorobowego pracownika. O prawie do tillfällig föräldrapenning i wysokości świadczenia decyduje Försäkringskassan na podstawie aktualnych zasad i sytuacji danej osoby.
Krok 1: poinformuj pracodawcę możliwie szybko
Gdy wiesz, że nie możesz rozpocząć pracy albo musisz przerwać dzień, skontaktuj się bezpośrednio przez ustalony kanał. Nie czekaj wyłącznie na późniejsze uzupełnienie wpisu w aplikacji.
Przekaż krótko:
- że nie możesz pracować z powodu opieki nad dzieckiem;
- od kiedy dotyczy nieobecność;
- czy chodzi o cały dzień, czy jego część;
- czy wiesz już, kiedy prawdopodobnie wrócisz;
- czy potrzebna jest pilna zmiana związana z autem, kluczami lub planem klienta.
Nie musisz przekazywać pracodawcy szczegółowej diagnozy dziecka. Firma potrzebuje informacji organizacyjnej, aby zmienić plan, a sprawy świadczenia rozstrzyga Försäkringskassan.
Krok 2: złóż wniosek w Försäkringskassan
Według aktualnych zasad wniosek o VAB należy złożyć najpóźniej 30 dni po pierwszym dniu, w którym pozostawałeś w domu z dzieckiem. Można zrobić to przez stronę internetową lub aplikację Försäkringskassan.
Försäkringskassan ocenia, czy spełniasz warunki. Znaczenie ma między innymi to, czy zrezygnowałeś z pracy, czy opiekowałeś się dzieckiem oraz czy podlegasz szwedzkiemu ubezpieczeniu społecznemu.
Nie odkładaj wniosku na odległy termin. Przekroczenie 30 dni pozwala otrzymać świadczenie tylko w wyjątkowych sytuacjach.
We wniosku podajesz rzeczywistą liczbę zaplanowanych godzin, których nie możesz przepracować z powodu opieki nad dzieckiem. Försäkringskassan może później zwrócić się do pracodawcy o potwierdzenie, czy nieobecność miała miejsce i ilu godzin dotyczyła. Dlatego informacja przekazana firmie, grafik i wniosek powinny być ze sobą zgodne.
Cały dzień albo część dnia
VAB może obejmować cały dzień albo jego część. Försäkringskassan przewiduje części dnia wynoszące 75%, 50%, 25% albo 12,5%.
To ważne, gdy na przykład jeden rodzic pracuje rano, a drugi przejmuje opiekę później albo gdy pracownik musi wyjść tylko na część dnia. Informacja przekazana firmie i dane we wniosku powinny odpowiadać rzeczywistej nieobecności.
Kiedy VAB może mieć zastosowanie?
Försäkringskassan wymienia między innymi sytuacje, w których:
- dziecko jest chore, zakażone albo doznało urazu;
- trzeba pójść z dzieckiem do lekarza, dentysty, BVC, BUP lub na inną wskazaną wizytę;
- zachorowała albo jest zakażona osoba, która zwykle opiekuje się dzieckiem;
- rodzic uczestniczy w określonym spotkaniu w szkole lub przedszkolu dotyczącym choroby albo niepełnosprawności dziecka;
- trzeba nauczyć personel szkoły lub przedszkola wykonywania potrzebnej dziecku samopielęgnacji.
Nie każda nieobecność związana z dzieckiem daje prawo do VAB. Przykładowo samo zamknięcie przedszkola albo zwykły dzień organizacyjny nie oznaczają automatycznie prawa do świadczenia. W razie wątpliwości należy sprawdzić aktualną informację Försäkringskassan.
Jakie warunki dotyczą dziecka i pracownika?
Podstawowe zasady różnią się zależnie od wieku dziecka i sytuacji rodzinnej. Dla dzieci poniżej 12 lat obowiązuje standardowa ścieżka opisana przez Försäkringskassan, natomiast przy starszym dziecku mogą być potrzebne dodatkowe przesłanki lub dokumenty.
Znaczenie ma również to, czy pracownik jest objęty szwedzkim systemem ubezpieczenia oraz gdzie mieszka dziecko. Försäkringskassan wskazuje, że VAB może dotyczyć dziecka mieszkającego w Szwecji, innym państwie UE lub EOG, Szwajcarii albo Wielkiej Brytanii, jeżeli pozostałe warunki są spełnione.
Gdy choroba dziecka trwa dłużej
Jeśli dziecko choruje dłużej niż 7 dni, potrzebne jest zaświadczenie lekarza lub pielęgniarki. Do siedmiodniowego okresu liczą się również dni, za które nie pobierasz VAB, na przykład weekend.
Przy dłuższej nieobecności nie czekaj z formalnościami do powrotu do pracy. Pamiętaj o trzydziestodniowym terminie złożenia wniosku.
Ile wynosi świadczenie?
Försäkringskassan podaje, że świadczenie VAB jest nieco niższe niż 80% zwykłego dochodu i podlega limitowi. Wyliczenie opiera się między innymi na SGI, czyli sjukpenninggrundande inkomst.
Nie należy obiecywać jednej kwoty wszystkim pracownikom. Wysokość i prawo do świadczenia ocenia Försäkringskassan indywidualnie.
Jak podchodzimy do VAB w Joannas Städfirma AB?
Choroba dziecka jest sytuacją życiową, nie przewinieniem pracownika. Potrzebujemy szybkiej informacji, aby przeorganizować zespół, samochód i klientów, ale nie oczekujemy, że rodzic zostawi chore dziecko bez opieki tylko po to, aby uniknąć niezadowolenia przełożonego.
Po bezpośrednim zgłoszeniu nieobecności uzupełniamy właściwe informacje w organizacji pracy. Pracownik sam składa wniosek o świadczenie w Försäkringskassan i odpowiada za prawdziwość podanych danych.
Krótka lista: co zrobić rano?
- Zadbaj o dziecko i oceń, czy możesz pracować w całości lub częściowo.
- Jak najszybciej poinformuj firmę o VAB i przewidywanym czasie nieobecności.
- Ustal, czy trzeba przekazać auto, klucze albo informację dotyczącą pierwszego klienta.
- Gdy sytuacja się zmieni, zaktualizuj informację dla osoby układającej grafik.
- Złóż wniosek w Försäkringskassan w obowiązującym terminie.
- Jeśli opieka trwa dłużej niż 7 dni, zadbaj o wymagane zaświadczenie.
Informacje prawne i świadczenia warto sprawdzać ponownie po zmianach przepisów.
Chcesz poznać nasze warunki?
Przeczytaj aktualne ogłoszenie, sprawdź odpowiedzi albo prześlij formularz. Z wybranymi osobami kontaktujemy się w ciągu 7 dni roboczych.
